با توجه به ماهیت و حساسیت شرایط کنونی کشور و لزوم بهره برداری مناسب از امکانات و منابع در اختیار، موضوع بهره وری به عنوان یکی از عناصر مهم در توسعه توان ملی مطرح و در دستور کار قرار گرفته است. الگوهای مختلفی در این حوزه مطرح شده است و با توجه به لزوم ساخت و بهره برداری از الگوهای بومی و اسلامی، هدف از این پژوهش ارائه الگوی بهره وری مبتنی بر اندیشه مقام معظم رهبری مدظله العالی است. در این راستا، این پژوهش از نظر نوع داده، کیفی، از نظر هدف کاربردی و از نظر روش اکتشافی از نوع کیفی و تحلیل مضمون است. به منظور دستیابی به الگوی بهره وری مبتنی بر اندیشه های رهبر معظم انقلاب اسلامی، پیام ها، بیانات و دستورات معظم له تا انتهای فروردین 1403 با جست و جوی کلید واژه بهره وری در تارنمای دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت ا... العظمی خامنه ای (مدظله العالی) مطالعه و کدگذاری شد. یافته های حاصل از پژوهش در طراحی الگو حاکی از آن است که الگوی بهره وری در اندیشه معظم له دربرگیرنده 56 شاخص، 5 مولفه مدیریتی، آموزش و فرهنگ سازی، مدیریت انرژی، مدیریت منابع انسانی، دانش بنیانی، در قالب بُعد پیشران های بهره وری و 3 مولفه تولیدی و خدماتی، اقتصادی و ملی در قالب بُعد پیامدهای بهره وری است.

زمینه و هدف: حفظ امنیت اقتصادی جامعه مستلزم پیاده سازی نظریات و دیدگاه های اقتصادی مناسب اندیشمندان است. توجه به این مهم باعث شد نامگذاری سال های مختلف توسط مقام معظم رهبری از سال 1388 تا سال 1396 مستقیما به اقتصاد و پس از آن تا سال 1402 به تولید که زیربنای اقتصاد است، معطوف گردد. لذا این مقاله با هدف تبیین دیدگاه اقتصادی معظم له تدوین شد. روش: تحقیق کاربردی حاضر به شیوه کیفی با تحلیل مضمونی اسناد انجام شد. اسناد مورد مطالعه، کلیه بیانات اقتصادی مقام-معظم رهبری از سال 1388 به بعد است که در پایگاه اطلاع رسانی دفتر مقام معظم رهبری نمایه شده است. این بیانات با کلید واژه های مرتبط مطالعه شد. حجم نمونه در حد اشباع نظری و مضمونی است. روایی پژوهش با معیار باورپذیری و پایایی آن با معیار اطمینان پذیری بررسی و تایید شد. یافته ها: محققین بعد از کدگذاری 188 فرمایش منتخب از بیانات استخراج شده مقام معظم رهبری در خصوص اقتصاد و حذف موارد تکرار شده، به 124 مضمون پایه ای دست یافتند که آن ها رادر 21 مضمون سازمان دهنده و در نهایت 6 مضمون فراگیر دسته بندی کردند. نتیجه گیری: بر اساس مضامین به دست آمده، دیدگاه های اقتصادی مقام معظم رهبری در الگویی شامل 6 بعد مصرف، جلوگیری از اسراف، تولید، اقتصاد دانش بنیان، اقتصاد مقاومتی و کنترل و نظارت (شفافیت و انضباط دقیق مالی) ارائه داده شد.

فرهنگ اساسی ترین جنبه زندگی اجتماعی در جامعه به حساب می آید. در حقیقت، همان گونه که افراد شخصیت و هویت خاص خود رادارند، جامعه نیز مانند موجود زنده ای است که فرهنگ، شخصیت آن را مشخص می کند. در جهان امروز سرعت تغییر و تحول در ساختارهای مختلف اقتصادی و اجتماعی از سرعتی چشمگیر برخوردار گشته است، براثر توسعه ارتباطات اجتماعی و تکنولوژی های واسط در این زمینه فرهنگ جوامع دچار تغییر و تحولات شده است و نیاز به مدیریت مطلوب و ابزارهای لازم جهت اداره هدفمند یک جامعه دارد، انتخاب مدیران نیز باید کارشناسانه باشد. کارگزاران امور فرهنگ جامعه نیز بایستی در ساختار نظام مدیریت کشور به پیشرفت علاقه داشته باشند و درصدد توسعه جامعه از طریق ابزارهای فرهنگ برآیند، در این راستا توجه به نظرات کارشناسانه مقام معظم رهبری و رهنمودهای معظم له در خصوص ضرورت و جایگاه مدیریت فرهنگ، ویژگی های مدیران فرهنگی، اصول حاکم بر مدیریت فرهنگی و راهکارهای تقویت مدیریت فرهنگی بسیار راه گشا خواهد بود. در این راستا پژوهش حاضر نظرات مقام معظم رهبری در خصوص مدیریت فرهنگی را به صورت توصیفی مورد واکاوی قرار داده است. جامعه کنونی با ایده آل های فرهنگی فاصله بسیاری دارد و این فاصله نتیجه بی توجهی و نادیده گرفتن ارزش های فرهنگی و اعتقادی است؛ افراد جامعه، مناسب نبودن یا ضعف ساختارهای نظام های فرهنگی، اجتماعی در این ضعف تأثیرگذار است؛ بنابراین لازم است راهکارها و شیوه های بهینه سازی یک ساختار و مدیریت فرهنگی استاندارد در جامعه اجرا شود و در این راستا بهره برداری از نظرات مقام معظم رهبری بسیار کارگشا خواهد بود.

دیدبانی، همواره تلاش در شناسایی تغییرات موضوعات در حال ظهور و روندهای کلیدی دارد که می تواند مفروضات گذشته را به چالش کشیده و دیدگاه های جدیدی را نسبت به تهدیدها و فرصت های آینده مهیا کند. هدف تحقیق شناسایی الزامات دیدبانی بر اساس منویات فرماندهی معظم کل قوا(مدظله العالی) می­ باشد. روش مورد استفاده در این پژوهش تحلیل مضمون است. مضامین ارائه شده برگرفته از بیانات مقام معظم رهبری به خوبی الزامات دیدبانی را تبیین می­ کند، بر اساس این الگو از تعداد 40 مضمون اصلی، تعداد10 مضمون سازمان دهنده و تعداد 6 مضمون فراگیر استخراج گردید که به تبیین دیدبانی می­ پردازند. بنابراین الزامات اطلاعاتی، راهبردی، مدیریتی، اعتقادی، اجتماعی بعلاوه بصیرت برای دیدبانی ضروری می باشند. الزامات اطلاعاتی بیانگر شناخت دشمن از همه جهات و زوایا است، الزامات راهبردی به هوشیاری، محیط شناسی، داشتن نگاه راهبردی توجه دارد. الزامات اجتماعی بیانگر موقع شناسی، درصحنه بودن، احساس مسئولیت آحاد مسئولین و مردم تمرکز و توجه دارد و الزامات اعتقادی به اخلاص، پرهیزگاری و ارتباط باخدا برای استمداد از کمک­ های خداوند اشاره می­ کند. الزامات مدیریتی آمادگی، اهتمام مسئولین، داشتن برنامه و هدف برای مقابله با دشمن و اقدام به موقع را برای دیدبانی ضروری می­ داند و درنهایت بصیرت در امور را برای موفقیت در دیدبانی به عنوان یک رکن معرفی می­ نماید.

امنیت به عنوان یکی از بزرگ ترین نعمت های الهی، باعث مصونیت، ثبات، پیشرفت، آرامش ملت و دستگاه های حاکمیت نظام کشور است. امنیت ملی جزو مهم ترین خواسته ها و مفیدترین عواید یک ملت، در سایه حضور همگانی و حداکثری مردم و استحکام و اقتدار نیروهای مسلّح کشور، باعث از بین بردن تهدیدات داخلی و خارجی کشور خواهد شد. با توجه به اهمیت موضوع امنیت ملی، این تحقیق به دنبال شناخت مؤلفه های مرتبط با امنیت ملی ازجمله مقوله های معنایی آن از منظر مقام معظم رهبری جمهوری اسلامی ایران (مدظله العالی) است. روش تحقیق، تحلیل منطقی بر پایه داده ها (داده بنیاد) و ازنظر نوع استفاده، کاربردی است. جامعه آماری این پژوهش، تمام شمار و شامل کلیه اسناد شامل مجموعه فرمایش ها و مکتوبات مقام معظم رهبری در خصوص امنیت ملی و در بازه زمانی از سال 1367 تا سال 1400 (قلمرو تحقیق) است.